Pierwszy miesiąc
Pierwsze 30 dni
Pierwszy miesiąc nie służy perfekcji. Służy ustaleniu rutyn, poznaniu klas, uporządkowaniu dokumentacji i szybkiemu wychwyceniu spraw, które mogą później urosnąć.
Pierwszy tydzień
W pierwszym tygodniu najważniejsze są sprawy podstawowe: wejście do klas, uruchomienie dziennika, poznanie wychowawców i ustalenie z mentorem, jak będzie wyglądał kontakt. Nie odkładaj pytań „na później”, bo po kilku tygodniach drobne braki zaczynają przeszkadzać w ocenianiu, frekwencji i kontakcie z rodzicami.
- sprawdź dostęp do wszystkich klas w dzienniku;
- ustal, gdzie są wymagania edukacyjne i zasady oceniania;
- poznaj wychowawców klas, które uczysz;
- zapisz pierwsze trudności z każdą klasą, ale nie etykietuj uczniów;
- ustal termin pierwszej rozmowy z mentorem.
Pierwsze lekcje
Pierwsza lekcja ma ustawić sposób pracy. Nie musi być pokazem metodycznym. Ma dać uczniom jasność, kim jesteś, czego oczekujesz i jak będzie wyglądała praca na Twoich zajęciach.
Powiedz jasno
- jak będziesz zaczynać lekcję;
- jak uczniowie zgłaszają pytania;
- co jest potrzebne na zajęciach;
- jak zapowiadasz sprawdziany i prace;
- kiedy można poprawiać ocenę, zgodnie z zasadami szkoły.
Unikaj na starcie
- przepraszania za brak doświadczenia;
- nadmiernej surowości „na wszelki wypadek”;
- obietnic, których nie da się utrzymać;
- publicznego porównywania klasy z innymi klasami.
Rutyny, które warto ustalić wcześnie
| Obszar | Decyzja do podjęcia | Po co |
|---|---|---|
| Początek lekcji | Jak witasz klasę, kiedy sprawdzasz obecność, kiedy zaczyna się praca. | Klasa szybciej rozumie, kiedy kończy się przerwa. |
| Zadania i prace | Jak zbierasz prace, gdzie zapisujesz terminy, jak przypominasz o zaległościach. | Mniej chaosu przy ocenianiu. |
| Reakcja na spóźnienia | Co robisz po pierwszym spóźnieniu, a co przy powtarzaniu się sytuacji. | Nie reagujesz za każdym razem od nowa. |
| Kontakt z uczniem | Kiedy rozmawiasz po lekcji, kiedy przez wychowawcę, kiedy z rodzicem. | Trudność nie robi się publicznym konfliktem. |
Kontakt z wychowawcami
Wychowawca zna klasę szerzej niż nauczyciel przedmiotu. W pierwszym miesiącu warto krótko porozmawiać z wychowawcami klas, które uczysz, zwłaszcza jeśli pojawiają się powtarzalne trudności, dużo nieobecności albo sygnały o specjalnych potrzebach uczniów.
- pytaj o sposób pracy z klasą, nie o „opinię o uczniach”;
- przekazuj fakty: daty, zachowania, powtarzalność;
- nie omawiaj danych ucznia w pokoju nauczycielskim przy osobach postronnych;
- jeżeli sprawa dotyczy bezpieczeństwa lub kryzysu, włącz pedagoga, psychologa lub dyrekcję.
Rozmowa z mentorem po pierwszych tygodniach
Na rozmowę z mentorem nie trzeba przychodzić z gotową diagnozą. Wystarczy przynieść przykłady. Dobre pytanie brzmi: „Co mam zrobić następnym razem w podobnej sytuacji?”.
- Co już działa w klasach?
- Gdzie pojawia się ten sam problem?
- Które wpisy w dzienniku są niejasne?
- Kogo jeszcze powinienem/powinnam poznać w szkole?
- Co jest priorytetem na najbliższe dwa tygodnie?
Po 30 dniach
Po pierwszym miesiącu nauczyciel powinien znać podstawowy rytm pracy, mieć dostęp do systemów, wiedzieć, z kim konsultować sprawy uczniowskie i mieć przynajmniej jeden konkretny cel na kolejny miesiąc.